Қазақстан үшін БРИКС – сауда, инвестиция, жаңа өндіріс және транзитті дамытуға мүмкіндік беретін платформа

Үндістанда БРИКС плюс саммиті өтіп жатыр.
BRICS атауын 2001 жылы экономист Джим О’Нил ұсынған. Алғашында ол Бразилия, Ресей, Үндістан және Қытайды біріктірген BRIC термині еді. Қызығы, атау ағылшын тіліндегі brick — «кірпіш» сөзіне үндеседі. Кейін Оңтүстік Африка қосылып, атау BRICS болып өзгерді.
Бүгін саммитте сөз сөйлеген Қасым-Жомарт Тоқаев мемлекеттер арасындағы сенім мен тұрақтылықтың маңызына тоқталды. Себебі экономика дамуы үшін ең алдымен тыныштық пен тұрақты жағдай керек.
БРИКС елдерінің қазіргі мүмкіндігі өте үлкен. Бұл елдерде әлем халқының жартысына жуығы тұрады. Олардың үлесіне әлемдік экономиканың шамамен 40 пайызы тиесілі.
Қазақстан үшін бұл үлкен нарық.
Былтыр Қазақстанның БРИКС-ке мүше және серіктес елдермен сауда көлемі 72 миллиард долларға жуықтады. Демек, бұл елдермен экономикалық байланыс біз үшін қазірдің өзінде маңызды.
Ендігі мәселе – біз ол нарыққа не ұсына аламыз?
Тек шикізат сатумен шектелмей, оны өз елімізде өңдеп, дайын өнім шығарған тиімді. Жаңа зауыттар ашылып, технология келсе, жұмыс орындары да көбейеді.
Транзиттің де маңызы жоғары.
Өткен жылы Қазақстан арқылы 40 миллион тоннаға жуық жүк тасымалданды. Ал алдағы мақсат – оны 100 миллион тоннаға жеткізу.
Қазақстан Еуропа мен Азияның ортасында орналасқан. Бұл бізге үлкен мүмкіндік береді. Бірақ жүк еліміз арқылы жай ғана өтіп кетпей, оның айналасында қойма, логистика, сервис және өндіріс дамыса, пайдасы көбірек болады.
Сонда Қазақстан өзінің географиялық орнын нақты табыс көзіне айналдыра алады.
Тоқаевтың тұрақтылық туралы айтуының мәні де осында. Қақтығыс көбейсе, сауда жолдары бұзылады, тасымал қымбаттайды, баға өседі, инвестиция азаяды.
Сондықтан Қазақстан үшін БРИКС – тек саясат туралы алаң емес. Бұл сауда, инвестиция, жаңа өндіріс және транзитті дамытуға мүмкіндік беретін платформа.

Елдос Жұмағұлов