Қазақстандықтар Құрылтай сайлауында кімге дауыс береді – сауалнама қорытындысы

Сайлау азаматтардың ел ісіне араласуы мен саяси белсенділігінің маңызды көрсеткіші саналады.

Еуразиялық интеграция институты 2026 жылдың 3-13 шілдесі аралығында Қазақстанның 17 облысы мен Астана, Алматы және Шымкент қалаларында азаматтар арасында бетпе-бет (face-to-face) сауалнама жүргізді. Жалпы іріктеу ауқымы 1640 респондентті құрады.

Сауалнама қазақстандықтардың алдағы сайлау процесіне деген ынта-ықыласы жоғары екенін көрсетті.

Респонденттерге алдағы жексенбіде Құрылтай сайлауы өткен жағдайда дауыс беруге баратын-бармайтыны жайлы сұрақ қойылды.

«Егер сайлау алдағы жексенбіде өтсе, сіз дауыс беруді жоспарлап отырсыз ба?» деген сұраққа сауалнамаға қатысушылардың 72,1%-ы оң жауап берді, яғни, сайлау учаскелеріне баруға дайын екенін білдірді. Респонденттердің 14,2%-ы сенімді емес екенін білдіріп, дауыс бермейтінін айтты, ал 13,7%-ы нақты жауап бере алмады.

Респонденттерге қазіргі уақытта қай партияға дауыс беретіндері жайлы «Егер сайлау алдағы жексенбіде өтсе, сіз қай партияға дауыс берер едіңіз?» деген сұрақ қойылды.

Партиялар рейтингінде «Әділет» партиясы көш бастап тұр, бүгінде оған респонденттердің 61,7%-ы дауыс беруге дайын.
Екінші орында – «Ауыл» партиясы, оған респонденттердің 5,1%-ы дауыс беретінін айтқан.

«Respublica» партиясы мен «Ақ жол» партиясының рейтингтері шамалас – сәйкесінше, 4,5% және 4,1%.

Сондай-ақ, Қазақстан Халық партиясы (3,6%) мен Жалпыұлттық социал-демократиялық партиясының (3,5%) рейтингтері шамамен бір деңгейде.

«Байтақ» жасылдар партиясын респонденттердің 0,7%-ы қолдайды.

Респонденттердің 2,6%-ы «барлығына қарсы» деп дауыс беруге ниетті, ал 14,2%-ы әлі шешім қабылдаған жоқ.

Сауалнама қорытындысы респонденттердің көңіл-күйіне сайлау жарияланғаннан кейін байқалған саяси партиялардың белсенділігі айтарлықтай әсер еткенін көрсетеді. Сауалнаманың соңғы кезеңі партиялардың сайлауалды бағдарламалары бекітіліп, кандидаттар тізімдері жарияланған съездері өтіп жатқан кезіне тұспа-тұс келді.

Жалпы алғанда, зерттеу азаматтардың алдағы сайлауға деген ықыласы айтарлықтай жоғары екенін, сондай-ақ партиялардың сайлауға дайындық кезеңіндегі белсенділігі сайлаушылардың көзқарасына қаншалықты әсер ететінін көрсетеді.

Іріктеу таңдалған параметрлер бойынша (аймақ, тұрғылықты жері (қала/ауыл), жынысы, жасы және этносы) репрезентативті болып табылады, олар 18 жастан асқан азаматтардың әлеуметтік-демографиялық құрамының тиісті үлестеріне жуықтайды (ҚР Стратегиялық жоспарлау және реформалар агенттігінің Ұлттық статистика бюросының 2026 жылғы сәуірдегі деректері бойынша). Іріктеудің 95% сенімділік деңгейіндегі қателік шегі ±1,18%-дан аспайды.

Еуразиялық интеграция институты бұл деректерді Орталық сайлау комиссиясының 2026 жылғы 3 шілдедегі №ОСК-11-07/ЗТ-С-30 жазбаша хабарламасына сүйене отырып жариялайды.